GIEŁDA MINERAŁÓW I BIŻUTERII UE (17-18.03.2018r.) – WYSTAWA


Źródło: www.facebook.com/events/2503684706523490

MIĘDZYNARODOWA GIEŁDA BIŻUTERII I MINERAŁÓW – Uniwersytet Ekonomiczny Kraków

Jednym z elementów ostatniej giełdy na krakowskim UEku były jak zwykle wystawy.
Oczywiście prezentowane okazy były wysokiej jakości więc było czym nacieszyć oczy i przy okazji nabrać ochoty na większe zakupy. Niestety z pełną relacją z giełdy nie wyrobiłem się na czas (plan był taki by wrzucić całość w zeszłą niedzielę) więc na otarcie łez zamieszczam na razie fotografie z wystaw.
Myślę, że będzie to stanowić całkiem niezły przedsmak przed kolejnym wpisem, tym bardziej, że dzięki pomocy Wojtka Siernego udało się sfotografować chyba wszystkie (lub przynajmniej znaczną większość) prezentowanych wystawowych okazów.
W każdym razie zapraszam do oglądania zdjęć i mam nadzieję że szybko pojawi się kolejny wpis o okazach które można było nabyć na giełdzie 🙂





































Gablota przy stoisku promującym Sudecki Festiwal Minerałów 2018




Wpis: Piotr Zając
Fotografie: Wojciech Sierny i Piotr Zając
http://realgarblog.com

REALGAR

 

AGH KRAKÓW – 57 Giełda Minerałów, Skamieniałości i W.J. (03-04.06.2017r.)

02-AGH 01-2017-Plakat

Za kilka dni czeka nas kolejna giełda na krakowskim AGHu.
Przypomnijmy więc sobie ostatnią giełdę z czerwca, by nabrać chęci na nowe zakupy 🙂

03-AGH 02-2017-Program

04-AGH 01-2017-a0
AGH a0 skąpane w zielonościach

05-AGH 01-2017-Giełda

Na AGHu jak zwykle chętni mogli porządnie opróżnić swoje portfele. Do dyspozycji handlarzy był parter oraz część pierwszego piętra. Oczywiście pojawiło się trochę biżuterii, ale raczej nie było większego problemu by zdobyć fajne okazy do kolekcji. Osobiście najwięcej uwagi poświęciłem stoiskom z okazami z Regulic/Simoty oraz indyjskimi zeolitami (sporą część relacji poświęciłem właśnie tym okazom).
Zapraszam na relację, wyszła większa niż zamierzałem 🙂

06-AGH 01-2017- Stoisko
07-AGH 01-2017- Sokola59-AGH 01-2017-Pudełka

Poszczególne okazy, czyli co zwróciło moją uwagę:

08-AGH 01-2017-Chalcedon - Mamuju, Sulawesi Barat, Sulawesi, Indonezja
Chalcedon
Poch.: Mamuju, Sulawesi Barat, Sulawesi, Indonezja

09-AGH 01-2017-Chryzopraz - Australia
Chryzopraz
Poch.: Australia

10-AGH 01-2017-Labradoryt - Norcross, Bokonaky, Maniry, Madagaskar
Labradoryt
Poch.: Norcross, Bokonaky, Maniry, Madagaskar

11-AGH 01-2017-Labradoryt - Norcross, Bokonaky, Maniry, Madagaskar 12-AGH 01-2017-Labradoryt - Norcross, Bokonaky, Maniry, Madagaskar

Labradoryt
Poch.: Norcross, Bokonaky, Maniry, Madagaskar

13-AGH 01-2017-Celestyn - Sakoany, Katsepy, Mahajanga, Madagaskar
Celestyn
Poch.: Sakoany, Katsepy, Mahajanga, Madagaskar

14-AGH 01-2017-Dioptaz
Dioptaz

15-AGH 01-2017-Apofyllit, Stilbit i Mesolit ( ) - Pune, Maharashtra, Indie
Apofyllit, Stilbit i Mesolit (?)
Poch.: Pune, Maharashtra, Indie

16-AGH 01-2017-Apofyllit - Pune, Maharashtra, Indie
Kryształ apofyllitu 
Poch.: Pune, Maharashtra, Indie

17-AGH 01-2017-Stilbit, kwarc - Pune, Maharashtra, Indie
Stilbit, kwarc
Poch.: Pune, Maharashtra, Indie

18-AGH 01-2017-Stilbit + ( ) - Pune, Maharashtra, Indie
Stilbit + ?
Poch.: Pune, Maharashtra, Indie

19-AGH 01-2017-Skolecyt - Pune, Maharashtra, Indie
Skolecyt
Poch.: Pune, Maharashtra, Indie

20-AGH 01-2017-Stilbit i Mesolit ( ) - Pune, Maharashtra, Indie
Stilbit i Mesolit (?)
Poch.: Pune, Maharashtra, Indie

21-AGH 01-2017-Fluorapofyllit-(K), Heulandyt-Ca i Stilbit - Pune, Maharashtra, Indie
Fluorapofyllit-(K), Heulandyt-Ca i Stilbit
Poch.: Pune, Maharashtra, Indie

22-AGH 01-2017-Stilbit i Apofyllit - Pune, Maharashtra, Indie
Stilbit i Apofyllit
Poch.: Pune, Maharashtra, Indie

23-AGH 01-2017-Apofyllit - Pune, Maharashtra, Indie
Apofyllit
Poch.: Pune, Maharashtra, Indie

24-AGH 01-2017-Chalkantyt - Elba, Livorno, Toskania, Włochy
Chalkantyt
Poch.: Elba, Livorno, Toskania, Włochy

25-AGH 01-2017-Kamień słoneczny - Góry Uluguru, Morogoro, Tanzania
Kamień słoneczny
Poch.: Góry Uluguru, Morogoro, Tanzania

26-AGH 01-2017-Agat
Agat

27-AGH 01-2017-Pentagonit - Wagholi, Pune, Maharashtra, Indie
Pentagonit
Poch.: Wagholi, Pune, Maharashtra, Indie

28-AGH 01-2017-Hübneryt i kwarc - Peru (Mundo Nuevo lub Pasto Bueno)
Hübneryt i kwarc
Peru (Mundo Nuevo lub Pasto Bueno)

29-AGH 01-2017-Niebieski bursztyn - Sumatra, Indonezja
Niebieski bursztyn
Poch.: Sumatra, Indonezja

32-AGH 01-2017-Niebieski bursztyn - Sumatra, Indonezja

30-AGH 01-2017-Niebieski bursztyn - Sumatra, Indonezja 31-AGH 01-2017-Niebieski bursztyn - Sumatra, Indonezja

Niebieski bursztyn
Poch.: Sumatra, Indonezja

33-AGH 01-2017-Baryt - Cerro Warihuyn, Miraflores, Huánuco, Peru
Baryt
Poch.: Cerro Warihuyn, Miraflores, Huánuco, Peru

34-AGH 01-2017-Akwamaryn - Skardu, Baltistan, Gilgit-Baltistan, Pakistan
Akwamaryn
Poch.: Skardu, Baltistan, Gilgit-Baltistan, Pakistan

35-AGH 01-2017-Kuncyt - Mawi, Nilaw-Kolu, Du Ab, Nuristan, Afganistan
Kunzyt
Poch.: Mawi, Nilaw-Kolu, Du Ab, Nuristan, Afganistan

36-AGH 01-2017-Szmaragd w kwarcu - Dayakou, Malipo, Yunnan, Chiny
Szmaragdy w kwarcu
Poch.: Dayakou, Malipo, Yunnan, Chiny

37-AGH 01-2017-Fluoryt - De'an, Wushan, Jiujiang, Jiangxi, Chiny
Fluoryt
Poch.: De’an, Wushan, Jiujiang, Jiangxi, Chiny

38-AGH 01-2017-Ametyst - Las Vigas de Ramírez, Veracruz, Meksyk
Ametyst
Poch.: Las Vigas de Ramírez, Veracruz, Meksyk

39-AGH 01-2017-Azuryt i malachit - Bou Beker, Touissit-Bou Beker, Jerada, L'oriental, Maroko
Azuryt i malachit
Poch.: Bou Beker, Touissit-Bou Beker, Jerada, L’oriental, Maroko

41-AGH 01-2017-Muskowit
Muskowit

42-AGH 01-2017-Muskowit 43-AGH 01-2017-Muskowit
44-AGH 01-2017-Muskowit 45-AGH 01-2017-Muskowit

Muskowit

46-AGH 01-2017-Kwarc dymny
Kwarc dymny

47-AGH 01-2017-Eudialit - Półwysep Kolski, Obwód murmański, Rosja
Eudialit
Poch.: Półwysep Kolski, Obwód murmański, Rosja

48-AGH 01-2017-Ametyst - Sidi Rahal, El Kelaâ des Sraghna, Marrakech-Safi, Maroko
Ametyst
Poch.: Sidi Rahal, El Kelaâ des Sraghna, Marrakech-Safi, Maroko

49-AGH 01-2017-Czaroit - Masyw Muruński, Syberia, Rosja
Czaroit
Poch.: Masyw Murmuński, Syberia, Rosja

50-AGH 01-2017-Rutyl w kwarcu
Rutyl w kwarcu

51-AGH 01-2017-Agat ognisty
Agat ognisty

53-AGH 01-2017-Dyscrazyt - Bouismas, Bou Azzer, Tazenakht, Drâa-Tafilalet, Maroko
Dyscrazyt
Poch.: Bouismas, Bou Azzer, Tazenakht, Drâa-Tafilalet, Maroko

54-AGH 01-2017-Akwamaryn - Deo Darrah, Khash & Kuran Wa Munjan, Badakhshan, Afganistan - źródło
Akwamaryn
Poch.: Deo Darrah, Khash & Kuran Wa Munjan, Badakhshan, Afganistan
(źródło: mindat)

55-AGH 01-2017-Artinit - Clear Creek, Picacho, New Idria, San Benito, Kalifornia, USA
Artinit
Poch.: Clear Creek, Picacho, New Idria, San Benito, Kalifornia, USA

56-AGH 01-2017-Artinit - Clear Creek, Picacho, New Idria, San Benito, Kalifornia, USA 57-AGH 01-2017-Artinit - Clear Creek, Picacho, New Idria, San Benito, Kalifornia, USA

Artinit
Poch.: Clear Creek, Picacho, New Idria, San Benito, Kalifornia, USA

58-AGH 01-2017-Miedź - Zlaté Hory, Olomouc, Morawy, Czechy
Miedź rodzima
Poch.: Zlaté Hory, Olomouc, Morawy, Czechy

60-AGH 01-2017-Blenda cynkowa - Pomorzany
Blenda cynkowa
Poch.: Pomorzany, Olkusz, Małopolskie, Polska

61-AGH 01-2017-Blenda cynkowa - Pomorzany 62-AGH 01-2017-Blenda cynkowa - Pomorzany
63-AGH 01-2017-Blenda cynkowa - Pomorzany 64-AGH 01-2017-Blenda cynkowa - Pomorzany
65-AGH 01-2017-Blenda cynkowa - Pomorzany 66-AGH 01-2017-Blenda cynkowa - Pomorzany
67-AGH 01-2017-Blenda cynkowa - Pomorzany 68-AGH 01-2017-Blenda cynkowa - Pomorzany

Blenda cynkowa
Poch.: Pomorzany, Olkusz, Małopolskie, Polska

69-AGH 01-2017-Lepidolit - Piława Górna
Lepidolit
Poch.: Piława Górna, Dolnośląskie, Polska

71-AGH 01-2017-Ametyst - Kletno 72-AGH 01-2017-Ametyst - Kletno

Ametyst
Poch.: Kletno, Dolnośląskie, Polska

73-AGH 01-2017-Ametyst i magnetyt - Kletno
Ametyst i magnetyt
Kletno, Dolnośląskie, Polska

78-AGH 01-2017-Ametyst - Bierkowice
Ametyst
Poch.: Bierkowice, Dolnośląskie, Polska

74-AGH 01-2017-Agat - Bierkowice
Agat
Poch.: Bierkowice, Dolnośląskie, Polska

75-AGH 01-2017-Agat - Bierkowice

76-AGH 01-2017-Agat - Bierkowice 77-AGH 01-2017-Agat - Bierkowice

Agat
Poch.: Bierkowice (?)

79-AGH 01-2017-Kalcyt - Czatkowice
Kalcyt
Poch.: Czatkowice, Małopolskie, Polska

80-AGH 01-2017-Piropy w pirobolicie - Bystrzyca Górna
Piropy w pirobolicie
Poch.: Bystrzyca Górna, Dolnośląskie, Polska

81-AGH 01-2017-Cynikt - Oława
Cynkit
Poch.: Oława, Dolnośląskie, Polska

82-AGH 01-2017-Fluoryt i albit - Strzegom
Fluoryt i albit
Poch.: Strzegom, Dolnośląskie, Polska

83-AGH 01-2017-Ametyst 84-AGH 01-2017-Ametyst

Ametysty
Poch.: Sokola k. Bolkowa, Dolnośląskie, Polska

85-AGH 01-2017-Septaria - Nowy Kościół
Septaria
Poch.: Nowy Kościół, Dolnośląskie, Polska

Jeden z ciekawszych stołów z podkrakowskimi agatami i kwarcami:

87-AGH 01-2017-Okazy Regulic
Okazy pochodzące z Regulic

88-AGH 01-2017-Okazy Wąwozu Simota
Okazy pochodzące z wąwozu Simota

89-AGH 01-2017-Okazy Wąwozu Simota 90-AGH 01-2017-Kwarc - Wąwóz Simota
91-AGH 01-2017-Kwarc - Wąwóz Simota 92-AGH 01-2017-Ametyst - Wąwóz Simota

Kwarce z Simoty, Małopolskie, Polska

95-AGH 01-2017-Agat - Wąwóz Simota
Heliotrop i kwarc (z inkluzjami goethytu)
Poch.: Simota, Małopolskie, Polska

93-AGH 01-2017-Ametyst - Wąwóz Simota 94-AGH 01-2017-Ametyst - Wąwóz Simota

Ametyst
Poch.: Simota, Małopolskie, Polska

98-AGH 01-2017-Stoisko
Stół ze skamieniałościami

96-AGH 01-2017-Zlep amonitowy - Łuków 97-AGH 01-2017-Zlep amonitowy - Łuków

Zlep amonitowy
Łuków, Lubelskie, Polska

99-AGH 01-2017-Amonit - Madagaskar
Amonit
Poch.: Madagaskar

100-AGH 01-2017-Amonit - Podłęże
Amonit
Poch.: Podłęże, Małopolskie, Polska

101-AGH 01-2017-Skamieniałości

102-AGH 01-2017-Skamieniałości 103-AGH 01-2017-Skamieniałości
104-AGH 01-2017-Skamieniałości 105-AGH 01-2017-Skamieniałości
106-AGH 01-2017-Skamieniałości 107-AGH 01-2017-Skamieniałości

108-AGH 01-2017-Inkluzje w kwarcu
109-AGH 01-2017-Aura
„Aura kwarce” i inne cuda nie mające nic wspólnego z okazami kolekcjonerskimi

110-AGH 01-2017-Serce boli
labradoryt świecznik. Tragedia…

111-AGH 01-2017-Kwarc
Kwarc różowy…bo można

Piotr Zając
http://realgarblog.wordpress.com

REALGAR

 

 

RUDNO koło Krzeszowic. O melafirach, heulandycie i agatach

Rudno jest niewielką wsią w województwie małopolskim znajdującą się w odległości 9 km od Krzeszowic i 36 km na zachód od centrum Krakowa. Jest to miejscowość atrakcyjna turystycznie przede wszystkim z powodu ruin XIV wiecznego zamku Tenczyn (Tęczyn) znajdującego się na najwyższym wzniesieniu Garbu Tenczyńskiego (411 m n.p.m. – Góra zamkowa). Mało kto jednak wie, że stoi on tak naprawdę na dolnopermskim wulkanie zbudowanym z wylewnych skał magmowych zwanych paleobazaltami.


Bastejowy zamek magnacki Tenczyn

W okolicach Krzeszowic skały wylewne o charakterze potoków lawowych (paleobazalty, diabazy, porfiry) występują dosyć licznie. Są one związane ze zjawiskami wulkanicznymi które zachodziły od późnego karbonu i osiągnęły największą intensywność we wczesnym Permie. Procesy wulkaniczne na tym obszarze były spowodowane przez końcowe fazy ruchów górotwórczych orogenezy hercyńskiej.


Kopalnia porfiru Zalas w Zalasie

Okolice Krzeszowic mogą poszczycić się bogatą historią górniczą. Przebiega przez nie wschodnia granica Górnośląskiego Zagłębia Węglowego z wychodniami utworów karbonu produktywnego serii paralicznej, oraz warstw orzeskich, łaziskich i libiąskich (Górecki, Szwed 2006). Węgiel eksploatowano tu już od XVII wieku i do lat 50tych XX wieku wydobyto go ponad 3,2 mld Mg. Jednak najważniejszym bogactwem okolic Krzeszowic są właśnie skały wylewne, które eksploatowano (i niekiedy wciąż eksploatuje się) na potrzeby drogownictwa i budownictwa w wielu kopalniach odkrywkowych tego obszaru. Jednym z głównych ośrodków górniczych gdzie eksploatowano skały wylewne było Rudno.


Dawny kamieniołom przy Górze Zamkowej

W Rudnie działało dziewięć kopalni odkrywkowych w których pozyskiwano paleobazalty. Ostatni, największy kamieniołom zamknięto w latach 60tych XX wieku. Aktualnie wszystkie kamieniołomy zanikają i zarastają roślinnością. W pewien jednak sposób miejsca te nie są całkiem opuszczone, gdyż stanowią atrakcje dla geologów i kolekcjonerów minerałów.


Hałdy przy łomie w Rudnie

Kamieniołomy w Rudnie:

W paleobazaltach można znaleźć szereg minerałów towarzyszących skałom wylewnym, w tym najliczniej heulandyt, kalcyt, sepiolit. Na początek jednak zajmijmy się samym paleobazaltem z Rudna.


Rumosz skalny składający się z różnych odmian melafirów


Paleobazalt – melafir

Paleobazalt z Rudna, potocznie nazywany melafirem (nazwa zdyskredytowana przez IUGS *) jest wylewną, zasadową skałą magmową należącą do grupy gabra i bazaltu. Jest to skała barwy od czerwono-rdzawej do rdzawo-fioletowej.
Głównym składnikiem skały (widocznym mikroskopowo) są plagioklazy. Cechą charakterystyczną tych skał jest również występowanie iddingsytów, czyli pseudomorfoz po prakryształach oliwinów. Odznaczają się one czerwoną barwą w cieście skalnym, co sprawia, iż paleobazalt jest praktycznie niemożliwy do pomylenia mikroskopowo z inną skałą. Ponad to w zależności od odmiany paleobazaltu z Rudna, w cieście skalnym mogą tkwić również skalenie potasowe, augit, szkliwo wulkaniczne czy migdały (odmiana migdałowcowa).


Paleobazalt – melafir z czerwonym iddingsytem.
Obraz mikroskopowy (mikroskop optyczny), nikole X

(http://zasoby1.open.agh.edu.pl/dydaktyka/inzynieria_srodowiska/c_petrografia/plutoniczne.html)

Paleobazalt z Rudna występuje w trzech odmianach:

  • Zbitej / masywnej,
  • pęcherzykowatej,
  • migdałowcowej.

Odmiany migdałowcowe i pęcherzykowate, są o tyle ciekawe, iż na podstawie analizy kształtu porów i migdałów możliwe jest określenie kierunku i zwrotu płynięcia potoków lawowych (skała ma strukturę fluidalną). Migdały mogą być zbudowane z węglanów, zeolitów, minerałów ilastych (białych lub zielonych – seladonit), oraz krzemionki (kwarc, chalcedon). Na potrzeby artykułu dokonałem krótkiego rozpoznania trzech wg. mnie najciekawszych minerałów występujących w Rudnie:

HEULANDYT


Heulandyt czerwony (pęcherz pogazowy 22 mm)


Heulandyt czerwony 


Heulandyt pomarańczowy (pęcherz pogazowy 50 mm)

Heulandyt z Rudna (nazywany dalej heulandytem krzeszowickim) jest zeolitem wypełniającym pęcherze pogazowe w paleobazaltach. Najczęściej narasta on na cienkich powłoczkach krzemionkowych powstałych w pierwszym stadium tworzenia baniek pogazowych skały. Jest to minerał o barwie najczęściej ciemnoczerwonej, która wynika z zawartości Fe2O3. W pustkach pogazowych można spotkać również kryształy o zabarwieniu kremowym, a nawet pasowym (wynika to z nierównomiernego rozmieszczenia tlenków żelaza). Zabarwienie ma również związek z postępującym wietrzeniem skał; w wyniku erozji kryształy tracą intensywną czerwoną barwę na rzecz odcienie jaśniejszych. 


Heulandyt czerwony z kalcytem (pęcherz pogazowy 24 mm)


Heulandyt czerwony z kalcytem (pęcherz pogazowy 24 mm)

Kryształy heulandytu krzeszowickiego występujące w pustkach i pęcherzach pogazowych zwykle nie przekraczają 2 mm. Prof. S. Kreutz dostrzegał w nich kombinację form prostych (010), (101), (001), (100). Kryształy są spłaszczone według ściany (010), będącej płaszczyzną doskonałej łupliwości (Piekarska, Gaweł 1954). Wzór empiryczny heulandytu krzeszowickiego jest następujący:
6H2O x 1,10 (Ca, Mg, Na2, K2)O x 1 (Al,FeIII)2O3 x 7SiO2
Z analizy chemicznej wynika, iż w opisywanym heulandycie większość stanowią: krzemionka SiO2 (60%), Al2O3 (14%), uwodnienie H2O+105 (11%), oraz CaO (5,07%). Ciekawym faktem jest występowanie jonów potasu (1,87%), którego obecność w heulandycie związana jest z przeobrażeniem skaleni sodowo-wapniowych w kierunku ortoklazu (skaleń potasowy) i krzemionki bezpostaciowej.


Procesy te tym samym bezpośrednio przyczyniły się do krystalizacji heulandytu na obszarze krzeszowickim. Minerał ten jest produktem ubocznym przeobrażeń składników femicznych, a co za tym idzie powulkanicznych procesów hydrotermalnych na tym obszarze (przełom rötu i doggeru (Piekarska, Gaweł 1954)).

CHALCEDON (Agat)


Agaty z kolekcji Witka Kopruchy. Okazy prezentowane na wystawie
w Zamku Tenczyn 15-16.09.2018 r.

Rudno znane jest kolekcjonerom nie tylko ze względu na heulandyt ale również z powodu występowania w tym miejscu agatów. Niestety, znaleźć agat w Rudnie jest sztuką niełatwą; aktualnie jedyna forma poszukiwań przynosząca jakiekolwiek pozytywne rezultaty to przeszukiwanie pól uprawnych (co nie zawsze spotyka się z aprobatą ich właścicieli).



Agaty z kolekcji Witka Kopruchy. Okazy prezentowane na wystawie
w Zamku Tenczyn 15-16.09.2018 r.

Agat jest odmianą chalcedonu (SiO2) charakteryzującą się wyraźnym rysunkiem, będącym zwykle na przemian ułożonymi warstwami skrytokrystalicznej, barwnej krzemionki. W Rudnie agaty występują w formie migdałów krzemionkowych tkwiących w masywnej i zbitej odmianie paleobazaltu. Najczęściej są one barwy brązowej i ciemnoczerwonej jednak zdarzały się i okazy wielobarwne. Skategoryzować agaty z Rudna nie jest prosto, występują one w najróżniejszych odmianach. Oprócz typowych – centrycznych, oraz ze strefą krustalną, spotykałem się także z agatami mszystymi, politypowymi czy pseudostalaktytowymi. Ciekawostką jest występowanie w agatach z Rudna wtórnej miedzi rodzimej, która krystalizowała w niskich temperaturach hydrotermalnych, 20-50oC (Krawczyński 1995).


Miedź rodzima w agacie z Rudna. Kol. Piotr Zając

Aktualnie znajdowane okazy są zwykle bardzo drobne, jednak kiedyś Rudno (podobnie jak Regulice) słynęło z dużych agatów o najwyższej jakości.
W literaturze można natknąć się na wzmianki, iż w Rudnie oprócz agatów występują także piękne okazy ametystów (fioletowego kwarcu). Rzeczywiście, okazy takie zdobią wiekowe już kolekcje wielu hobbystów i zapewne za czasów świetności kamieniołomów o dobrej jakości okazy było dużo łatwiej. Niestety, aktualnie znalezienie ametystu w Rudnie graniczy z cudem i przyznaję, że mnie jak dotąd się to jeszcze nie udało.

SEPIOLIT


Sepiolit na paleobazalcie

Wśród minerałów występujących w Rudnie warto również zwrócić uwagę na Sepiolit, który najprawdopodobniej ze względu na duże rozpowszechnienie i brak walorów estetycznych jest często pomijany przez kolekcjonerów minerałów. Jest to minerał ilasty (uwodniony krzemian magnezu) o kremowej barwie i włóknistym wykształceniu. Krystalizuje wtórnie na powierzchniach, w szczelinach i pęcherzach paleobazaltów. Najczęściej współwystępuje z saponitem i może być łatwo z nim pomylony.


Sepiolit z Rudna (w muzeum geologicznym WGGIOŚ AGH)

Szereg innych minerałów występujących w Rudnie (wg. Mindat): Kalcyt (bardzo powszechny), Seladonit, Kupryt, Pałygorskit, Saponit.



Część migdału w paleobazalcie (migdał 18 mm)

Rudno – niewielka wieś w pobliżu Krzeszowic mimo, iż dziś jest lekko podupadłym ośrodkiem turystycznym, to dla poszukiwaczy minerałów stanowi bardzo atrakcyjne miejsce. Można tutaj znaleźć sporo ciekawych minerałów, a także dotknąć geologii in situ. Prowadzone są tutaj nawet praktyki dla studentów krakowskiego AGH, dzięki którym uczniowie poznają bogatą budowę geologiczną tego obszaru. Niestety, wciąż postępuje szybkie niszczenie dawnych kamieniołomów. Zdarza się, że stanowią one lokalne wysypiska śmieci dla mieszkańców lub po prostu znikają pod bujną zielenią traw i krzewów. Mam jednak szczerą nadzieję, że tak wspaniałe miejsca, które są bogactwem geologicznym naszego kraju nie znikną za kilka lat z mapy atrakcji geologicznych, a okazy z Rudna znów będą znane na całą Polskę.


Piotr Zając
realgarblog.com


* IUGS – Międzynarodowa Unia Nauk Geologicznych


Literatura:

  • Manecki A., Muszyński M. Przewodnik do petrografii. Wydawnictwo AGH, Kraków 2008
  • Górecki J., Szwed E., 2006. Możliwości geoturystycznego wykorzystania obiektów dawnego górnictwa węglowego w okolicy Krzeszowic. Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej nr 117, Studia i Materiały nr 32
  • Piekarska E., Gaweł A., 1954. Heulandyt z Rudna koło Krzeszowic. Rocznik Pol. Tow. Geol. 22
  • Gaweł A., Muszyński M., Pieczka A., Skowroński A., Stoch P., 2008. Żelazowo-żelazowe odmiany sepiolitu i sapononitu z diabazów z Niedźwiedziej Góry koło Krakowa. Geologia, t.34, z.1, 19-42
  • Krawczyński W., 1995. Miedź rodzima w agatach z Rudna koło Krzeszowic. Mineralogia Polonica, 26(1): 27-31
  • http://zasoby1.open.agh.edu.pl/dydaktyka/inzynieria_srodowiska/c_petrografia/plutoniczne.html
  • http://zamki.res.pl/rudno.htm
  • http://poznajkrzeszowice.pl/osrodek-gorniczy-w-rudnie
  • http://muzeum.pgi.gov.pl/lekcje_int/wulkany/wulkany_krakowa.htm