Minerały
-
HALOTRICHITE – Minerał Halotrychit
Halotrichit (eng. halotrichite, ros. галотрихит) to rzadki minerał gromady siarczanów; uwodniony siarczan żelaza i glinu o wzorze FeAl2(SO4)4 x 22H2O. Zarówno w literaturze jak i na giełdach minerałów spotykany pod nazwą (spolszczeniem): halotrychit. Jego nazwa pochodzi z greckiego hals (sól) i trichos (włosy) nawiązując do włóknistego wykształcenia tego minerału (z łac. halotrichum – sól włóknista). Krystalizuje w formie włosków i włókien, igiełek i słupków. Najczęściej tworzy skupienia skorupowe, nerkowe i kuliste, a także nagromadzenia ziemiste i pylaste. Jest bardzo kruchy i delikatny. Charakteryzuje się jedwabistym lub szklistym połyskiem i białą rysą. Jego twardość to 2 w skali Mohsa, gęstość 1,9 g/cm3. Ma barwę białą, żółtą lub zielonkawą. Czasem bywa bezbarwny.…
-
GALENA
Galena (eng. Galena, ros. Галенит) jest minerałem z gromady siarczków; siarczek ołowiu o wzorze PbS. Galena i kalcyt Poch.: Kam. Jaźwica, Bolechowice, Świętokrzyskie, Polska Rozmiar okazu: 8 cm × 6 cm Największy kryształ galeny: 3 mm. Kol. Piotr Zając
-
CHALCEDONY – Minerał Chalcedon
Chalcedon (eng. Chalcedony, ros. Халцедон) jest krzemianem, skrytokrystaliczną odmianą kwarcu o wzorze SiO2. W literaturze można znaleźć informacje, iż budują go mikrowłókna kwarcu ułożone pasmowo lub promieniście. Nowe badania wykazały jednak, że prócz kwarcu buduje go również inny minerał krzemianowy – mogánit. Chalcedon w czercie Poch.: Mydlniki, Kraków, Małopolskie, Polska Okaz znaleziony w 2018 roku. Kol. Piotr Zając
-
BARYTE – Minerał Baryt
Baryt (eng. Baryte, ros. Барит) to minerał z gromady siarczanów; siarczan baru o wzorze BaSO4Cechą charakterystyczną barytu jest jego duży ciężar spowodowany wysoką gęstością (około 4,5 g/cm3 zbliżoną do niektórych rud żelaza (hematyt, magnetyt). Jego nazwa nawiązuje właśnie do wagi; z greckiego barys oznacza ciężki. Kryształy barytu na goethycie Poch.: Stanisławów, Dolnośląskie, Polska Wymiary okazu: 64 mm x 52 mm x 43 mm Największy kryształ barytu o wymiarach: 7 mm × 4 mm Kol. Piotr Zając B. odznacza się białą barwą oraz bywa różnie zabarwiany domieszkami innych pierwiastków (odcienie żółte, czerwone, zielone, niebieskie, brązowe). Ma połysk metaliczny (w niektórych płaszczyznach perłowy) oraz łupliwość doskonałą. Rysa barytu jest biała, a jego…
-
ORPIMENT – Minerał Aurypigment
Aurypigment (eng. Orpiment, ros. Аурипигмент) to rzadki minerał z gromady siarczków; siarczek arsenu o wzorze As2S3. Jego nazwa pochodzi od łacińskich słów aurum i pigmentum co oznacza złoty barwnik. Znany był już od starożytności i powszechnie stosowany w malarstwie jako barwnik (co często miało znaczny wpływ na zdrowie korzystających z niego malarzy). Aurypigment Poch.: Jiepaiyu, Shimen, Chiny Okazy prezentowane na XVII Lwóweckim Lecie Agatowym w 2014 roku A. jest rudą arsenu którego zawartość dochodzi do 61%. Zwykle występuje w skupieniach zbitych, nerkowatych, groniastych, naciekowych i w postaci nalotów. Tworzy kryształy słupkowe, często zbliźniaczone. Ładnie wykształcone kryształy są bardzo rzadkie. Charakteryzuje się żółtą barwą, złocistą bądź pomarańczowożółtą. Ma niską twardość: 1.5-2…
-
SPHALERITE – Minerał Sfaleryt
Sfaleryt (eng. Sphalerite, ros. Сфалерит) to minerał siarczkowy, siarczek cynku o wzorze ZnS. Sfaleryt (odm. marmatyt) pokryty białym rodochrozytem Poch.: Kop. Trepča Stan Terg, Kosovska Mitrovica, Kosowo Ex kol. Piotr Zając Nazwa sfaleryt pochodzi od greckiego sphaleros oznaczającego podstępny, niepewny, zwodniczy. Została ona nadana przez Ernsta Friedricha Glockera w 1847 roku z powodu podobieństwa sfalerytu do galeny w wyniku czego mylono ze sobą oba te minerały. Wcześniej jednak, w 1546 roku został on nazwany blendą przez niemieckiego badacza Georga Agricolę (Bauera). Jeszcze do połowy XIX wieku; do czasu opracowania metalurgicznej przeróbki cynku minerał ten traktowano jako zanieczyszczenie komplikujące proces metalurgiczny rud ołowiu. Jako rudę cynku uznano sfaleryt dopiero w XVIII…
-
LABRADORITE – Minerał Labrador
Labrador (eng. Labradorite, ros. Лабрадорит) to minerał krzemianowy szeregu plagioklazu – odmiana anortytu o wzorze (Ca,Na)[(Al,Si)4O8] (Glinokrzemian wapnia i sodu). Labrador w labradorycie Poch.: Dobryn, Ukraina Kol. Piotr Zając Nazwa labrador pochodzi od wschodniego wybrzeża półwyspu Labrador, gdzie znajdują się jedne z największych złóż tego minerału. Został on po raz pierwszy opisany w 1780 roku przez Wernera. Nazwa labrador jest często mylnie używana w stosunku do labradorytu, czyli skały zbudowanej z minerału labradoru. Labradoryt Poch.: Kam. spektrolitu Ylämaa, Południowa Karelia, Finlandia Okaz prezentowany był na wystawie Międzynarodowej Giełdy Biżuterii i Minerałów UE Kraków w 2018 roku L. charakteryzuje się właściwościami takimi jak inne minerały grupy plagioklazów. Jego twardość to 6-6.5…
-
VARISCITE – Minerał Waryscyt
Waryscyt, Variscit (eng. Variscite, ros. Варисцит) to rzadki fosforan, uwodniony fosforan glinu o wzorze Al(PO4) x 2H2O. Waryscyt Poch.: Kam. Wiśniówka Wielka, Świętokrzyskie, Polska Okaz prezentowany na wystawie „Minerały Polski” podczas Sudeckiego Festiwalu Minerałów 2018. Kol. Tomasz Praszkier Nazwa Variscit pochodzi od dawnej krainy Variscia (aktualnie Vogtland w Niemczech), gdzie został po raz pierwszy opisany przez mineraloga Johanna Augusta Friedricha Breithaupta
-
LIMONITE – Minerał Limonit
Limonitem (eng. Limonite, ros. Лимонит) nazywamy mieszaninę tlenków i wodorotlenków żelaza o zbliżonym składzie chemicznym: 2Fe2O3 x 3H2O. Dawniej uważany za minerał, aktualnie stwierdzono, iż budują go minerały takie jakie goethyt, maghemit, hematyt, lepidokrokit, hisingeryt, pitticit, jarosyt, minerały ilaste, kwarc, kalcyt i inne. Limonit Poch.: ZG Futoma w Błażowej, Podkarpackie, Polska Okaz znaleziony w 2015 roku. Kol. Piotr Zając
-
MENILITE – Odmiana Opalu
Menilit (eng. Menilite, de. leberopal) to odmiana opalu; mineraloidu (podklasa minerałów; substancja o strukturze wewnętrznej różniącej się sposobem jej uporządkowania od klasy minerałów) o wzorze chemicznym SiO2 x nH2O. Menilit Poch.: ZG Futoma w Błażowej, Podkarpackie, Polska Okaz znaleziony w 2013 roku. Kol. Piotr Zając
